Predyspozycje do uzależnienia a picie w młodości

Alkohol jest najpopularniejszą psychoaktywną substancją stosowaną przez młodzież. Wedle badań, aż 40% uczniów w wieku 15-16 lat i aż 65% młodzieży w wieku 17-18 lat choć raz się upiło. Zdecydowana większość nastolatków – między 80% a 95% zależnie do grupy wiekowej, ma już za sobą inicjację alkoholową.


Wiek inicjacji alkoholowej a alkoholizm
Czy wiek inicjacji alkoholowej przekłada się na wykształcenie się uzależnienia? Badania wskazują, że im wcześniej sięgnie się po alkohol, tym większe prawdopodobieństwo, że będzie on ciągle nadużywany w późniejszym życiu. Ponadto, jak wynika z doświadczenia klinicznego, im młodszy wiek inicjacji alkoholowej i im częstsza kontynuacja picia ciągłego przeradzającego się w uzależnienie, tym większa degradacja społeczna i psychiczna oraz tym trudniej przeprowadzić jest skuteczną psychoterapię. Skąd to się bierze? Przyczyną są wpływ alkoholu na rozwój neurobiologiczny w okresie dojrzewania oraz kontekst psychospołeczny w nadużywaniu alkoholu.


Alkohol a rozwój neurobiologiczny
Alkohol hamuje rozwój neurobiologiczny, co jest gorszym zjawiskiem niż uszkodzenia na poziomie biologicznym. Ponadto dojrzewanie społeczne i psychologiczne jest zaburzone. Jak wykazują badania toksykologiczne, metabolizm alkoholu u młodzieży przebiega gorzej niż u dorosłych, co skutkuje zatruciami, słabszą tolerancją czy hipoglikemią. Ponieważ słabiej funkcjonuje układ enzymatyczny dehydrogenazy aldehydowej to aldehyd octowy na dłużej pozostaje w organizmie. Ten składnik cechuje się sporą toksycznością i reaktywnością, np. z serotoniną czy adrenaliną, co powoduje powstanie związków psychotropowych, które mają niemały wpływ na odlegle w czasie skutki picia.

...

Kontekst psychospołeczny a picie alkoholu

Leczenie osób, które nadużywają alkoholu od czasów nastoletnich, rokuje gorzej także ze względu na brak wypracowanego przez młode osoby kontekstu psychospołecznego, to znaczy brak rodziny, stałego zatrudnienia czy kariery, które mogłyby służyć za punkt odniesienia oraz motywację do abstynencji. Dlatego, im wcześniej ktoś się uzależni, tym gorzej. 

Predyspozycje do uzależnienia a picie w młodości
Jeśli chodzi o przyczyny sięgania po alkohol w młodości, które przekładają się na predyspozycje do uzależnienia w nastoletnim okresie i dorosłym życiu, to można wyróżnić dwie postawy – depresyjno-lękową oraz poszukującą mocnych wrażeń i ryzyka.

Postawa depresyjno-lękowa
Taka postawa cechuje się przeżywaniem bólu psychicznego i problemami z radzeniem sobie z nim. Młodzi ludzie czują frustrację, mają depresję, odczuwają przeciążenie czy mają poczucie niskiej wartości – borykają się zatem z problemami wewnętrznymi, lub cierpią na problemy zewnętrzne związane np. z kłopotami w nauce i rodzinie. Sięgają po alkohol, by łagodzić cierpienie psychiczne, zmniejszyć napięcie. Czynnikiem wzmagającym spożywanie alkoholu jest także niska samoocena i poczucie porażki. Nastolatki „zapijają problemy", co nieuchronnie prowadzi do uzależnienia, gdyż po spożywaniu alkoholu problemy nie tylko nie znikają, ale wręcz pogłębiają się. Dlatego ważne jest by przerwać na wczesnym etapie spiralę topienia smutków w alkoholu.

Postawa poszukująca przygód ze skłonnością do ryzyka
Przeciwstawną postawą jest poszukiwanie mocnych wrażeń, emocji, przygód. Osoby cechujące się taką postawą z ciekawości lub chęci przeżywania intensywniej życia sięgają po alkohol, narkotyki, wdają się w ryzykowne zachowania jak bójki, przypadkowy seks. Początkowo motywem picia jest ciekawość, później alkohol zaspokaja chęć przeżywania przygód oraz toruje drogę do innych, bardziej ryzykownych czynności. Wśród osób wykazujących się taką postawą często zdarzają się impulsywne jednostki, które są sfrustrowane oraz pragną natychmiastowej gratyfikacji za działania. W tej grupie znajdują się także młodzi zbuntowani, którzy chcą zamanifestować autonomię od rodziców i sposobem na usamodzielnienie się jest dla nich sięganie po alkohol, na przekór rodzicom czy opiekunom.
...